Zdrowie → Czym są Sezonowe Zaburzenie Afektywne i Depresja Zimowa
Długie zimowe noce i pochmurne dni mogą wyprowadzić niektóre osoby w zły nastrój; nazywa się to sezonowym zaburzeniem afektywnym (lub SAD). Łagodniejsza wersja SAD znana jako „depresja zimowa”. SAD charakteryzuje się niezdolnością do odczuwania radości i doznawania przyjemności (depresja), wzmożoną potrzebą snu. głębokim zmęczeniem, zwiększonym apetytem (zwłaszcza na pokarmy bogate w węglowodany, takie jak chleb, ziemniaki, makaron itp.) oraz przybieraniem na wadze w miesiącach zimowych.
SAD dotyka najczęściej osoby mieszkające w krajach, w których miesiące zimowe są długie i ponure. Choroba występuje rzadko u osób żyjących w pobliżu równika, gdzie dzień jest długi, a pogoda bardziej słoneczna. W Kanadzie i Wielskiej Brytanii na SAD cierpi 4% populacji, a w Stanach Zjednoczonych, dla porównania, liczba chorych wynosi 2%. Częstotliwość zachorowań wzrasta w krajach położonych bliżej Arktyki; na SAD cierpi 9% populacji zamieszkującej Finlandię i prawie 10% ludzi mieszkających na Alasce. Na SAD może zachorować każdy w dowolnym wieku. Najczęściej początek choroby przypada między 18, a 30 rokiem życia. Na SAD cierpi 2 do 4 razy więcej kobiet niż mężczyzn.
Jaka jest przyczyna powstawania SAD?
Powszechnie uważa się, że sezonowe zaburzenie afektywne powstaje w skutek zachowania równowagi w produkcji substancji chemicznej (zwanej hormonem), która oddziałuje na obszar mózgu wyzwalający sen. Produkcja „hormonu snu” (zwanego melatoniną) zwykle „zatrzymuje się” rano w odpowiedzi na zwiększony poziom światła i „startuje” ponownie w nocy. Poziom hormonu snu (melatoniny) u osób cierpiących na sezonowe zaburzenie afektywne nie spada nad ranem i dlatego w dalszym ciągu czują się przez cały dzień zmęczone i śpiące.
Jakie są ogólne objawy SAD?
Objawy zwykle zaczynają się pomiędzy wrześniem, a listopadem i utrzymują się do wiosny (tj. marca, kwietnia). Objawy choroby są następujące (osoby dotknięte choroba nie muszą mieć ich wszystkich);
*Depresja (zły nastrój) – poczucie braku radości, winy i rozpaczy.
*Zmęczenie (ospałość/znużenie).
*Problemy ze snem – problemy z budzeniem się i utrzymaniem stanu aktywności.
*Przejadanie się – nieodparta ochota na słodkie potrawy i węglowodany (chleb, ziemniaki,makaron itp.)
*Przybieranie na wadze – na skutek przejadania się.
*Utrata pociągu seksualnego.
*Unikanie kontaktów towarzyskich.
*Niepokój – uczucie napięcia i stres.
Osoby cierpiące na depresję zimową mogą też czuć się zmęczone i senne oraz mogą spożywać duże ilości cukru/potraw bogate w węglowodany, ale nie cierpią z powodu znaczącej depresji czy niepokoju.
Jak wygląda leczenie osób chorych na SAD?
Główną metoda leczenia SAD jest terapia jasnym światłem; jest ona skuteczna u ponad 85% przypadków zdiagnozowanych jako osoby chore na SAD. Terapia światłem daje najlepsze wyniki, kiedy jest stosowana wcześnie rano (pomiędzy godz. 6.00, a 8.00); uważa się, że zwiększony poziom światła powoduje zmniejszenie produkcji „hormonu snu”(melatoniny) i tym samym zmniejsza pragnienie snu w ciągu dnia. Do terapii jasnym światłem wykorzystywane są specjalnie zrobione do tego celu lampy (light boxes), które dostarczają duże ilości intensywnego białego światła. Tradycyjne lampy wytwarzają dawki o sile 10 000 jednostek natężenia oświetlenia* (zwanych luksami), więc codzienną 30 minutową terapię uważa się za wystarczającą. Lampy różnią się ceną, jednak po ich nabyciu można je stosować przez wiele lat.
[*Dla porównania światło pokojowe ma około 500 luksów, światło na wolnym powietrzu (pochmurny dzień) ma do 5 000 luksów, a światło słoneczne w południe latem ma przynajmniej 50 000 luksów.]
Niektóre osoby z ciężkim SAD mogą także wymagać leczenia farmakologicznego przy użyciu leków przeciwdepresyjnych zwanych selektywnymi inhibitorami wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI). Najpowszechniej stosowane typy leków SSRI to sertralina, paroksetyna i fluoksetyna, Leki te mogą być bardzo skuteczne, ale mogą mieć również skutki uboczne, więc pacjent będzie je musiał otrzymać od swojego lekarza co zimę.
TERAPIA ŚWIATŁEM BIOPTRON to nowa i skuteczna terapia łagodząca objawy zaburzanie afektywnego i depresji zimowej.
